Người dân Quảng Ngãi ào ạt xây nhà dưới vực sâu chờ bồi thường - VnExpress

Những ngôi nhà trở nên bé nhỏ bên bờ vực sâu hút. Ảnh: Thạch Thảo.

Khu cư dân Nước Cà Bông, phố Sơn Tinh, quận Sơn Tây nằm trên đỉnh núi bên dòng sông Đăk Sê Lo. Từ đây phóng tầm mắt xuống lòng sông, những ngôi nhà chông chênh bên khung núi trở nhỏ bé bên bờ vực sâu hút.

Một cán bộ đứng chỉ tay về hướng Đông và nói đó là nhà dân xây để đón bồi hoàn thủy điện Sơn Trà 1C, nhưng chính ông cũng không biết xuống đó bằng cách nào.

Không có tuyến phố chính tham gia, lại nằm bên dòng sông luôn Đợi chờ chảy xiết khi mưa nguồn đổ xuống, nhà xây xong đều bỏ trống.

Theo UBND tỉnh Quảng Ngãi, công trình thủy điện Sơn Trà 1C có công suất 9MW, tổng đầu cơ 317,6 tỷ đồng do Công ti Cổ lỗ phần 304 Quảng Ngãi khiến nhà đầu tư.

Dự định, dự án khai triển trên 71 ha ở sông Đăk Sê Lo thuộc khu vực giáp ranh phường Sơn Lập - Sơn Tinh (quận Sơn Tây) và thị trấn Sơn Kỳ (thị xã Sơn Hà).

Hồi đầu 04 tuần 3, Phó chủ toạ UBND Quảng Ngãi Đặng Văn Minh đã thống nhất đề nghị của chủ đầu tư, kiến nghị Bộ Công thương phê ưng chuẩn bổ sụng các dự án thủy điện nhỏ trên khu vực tỉnh vào quy hoạch thủy điện ốm toàn quốc.

Chỉ hơn hai tháng sau, nhà cửa, chuồng trại, ao cá... bất ngờ hiện ra như nấm sau mưa trên chiều dài khoảng 3 km dọc sông Đăk Sê Lo.

Phía Tây đỉnh núi, đoạn đường xuống bãi cát bên sông chơm chởm đá. Cán bộ phường cho nhân thức người địa phương phải vượt lên đoạn đường này để chuyển gỗ, vật liệu xuống.

Một ngôi nhà cấp bốn, hai gian được xây bằng gạch, xi măng. Ảnh: Thạch Thảo.

Trên bãi cát, những ngôi nhà dựng trợ thời với nền đất, vách lồ ô và mái tôn. Một vài là nhà sàn cứng cáp, rường cột bằng gỗ keo, bạch bầy đàn, sàn nhà bằng tre, vách bằng gỗ, lợp mái tôn, diện tích khoảng 50-70 m2. Được xây trên nền đất yếu, những ngôi nhà này có nguy cơ sạt lở cao.

Hiếm hoi, ngôi nhà xây bằng gạch, bêtông, lợp tôn mới được xong xuôi hai gian, bốn cửa, diện tích khoảng 60 m2. Người dân cho biết, giá trị ngôi nhà khoảng 80 triệu đồng, vì trục đường xuống núi lồi lõm nên chi phí vận tải cao.

"Thấy một lãnh đạo phường mới về hưu làm cho tới năm cái nhà thì chúng tôi cũng đua nhau làm cho thôi. Trước đó ở huyện cũng có công trình thủy điện, phổ biến nhà được bồi hoàn khủng", một người địa phương lý giải.

Trước trạng thái này, cuối tháng 8, UBND thị xã Sơn Tây chỉ đạo xã Sơn Tinh và Sơn Lập lập nhị đoàn kiểm tra. Báo cáo của các thị trấn cho nhân thức, có 33 nhà ở và 7 chuồng trại đã và đang xây dựng. Trong đó có 27 nhà và 4 chuồng trại mới. 

Ông Lê Văn Tùng - Chủ tịch UBND quận Sơn Tây cho biết, quận đã lãnh đạo rà soát, tuyên truyền cho người địa phương không xây nhà trái qui định, vì đây là đất canh tác, chẳng phải đất ở. "Về trực quan, việc xây nhà tương tự là chẳng thể chấp chiếm được", ông thể hiện sự quan trọng.

Ông Tùng cũng cho hay, hiện tỉnh giấc mới cho chủ đầu tư tìm hiểu, hoàn thiện giấy má dự án thủy điện Sơn Trà 1C, chưa có văn bạn dạng chính thức nào cho phép nên chưa thân xác định khu vực nằm trong công trình.

Tuy nhiên, chỉ huy xã Sơn Tinh và Sơn Lập đều nghĩ rằng việc này khó khăn xử lý. "Lúc trước vẫn có một số hộ dân khiến cho nhà ở, chuồng trại chăn nuôi", ông Đinh Văn Hòa - Phó chủ toạ phố Sơn Tinh cho biết trong báo cáo.

Một số nhà sàn được xây kiên cố với gỗ bạch bè phái, tre lồ ô và mái tôn. Ảnh: Thạch Thảo.

Bên cạnh đó, ông Đinh Văn Dương - Chủ toạ thị trấn Sơn Lập nói: "Hiện thủy điện vẫn chưa được phê duyệt. Hạn độ nào có phiên bản đồ quy hoạch thì bản thân dễ nói bà con chứ hiện nay chính mình cấm dân cũng căng quá". Ông cho nhân thức thêm, các đoàn rà soát tới thường không có người nên khó xác định chủ nhà.

Sau chỉ đạo của thị xã, khi các đoàn kiểm tra đã về, người dân vẫn tiếp tục xây nhà mới bên sông Đăk Sê Lo. Những ngôi nhà nối nhau um tùm, nhưng không có khách hàng nào ở, vì chỉ để nuôi... "mộng đền bù".

Sai phép tiền tỷ trong bồi thường thủy điện Sơn Tây có địa hình sông suối và đồi dốc, phù hợp với thủy điện. Ông Lê Văn Tùng - Chủ tịch UBND quận cho biết, địa phương đang gánh 7 công trình thủy điện. Hiện có thêm một công trình rục rịch chuẩn bị nhưng thị xã ủy không đồng ý. Việc bồi hoàn công trình thủy điện có rộng rãi bất cập. Hồi giữa tháng năm, Tòa án tỉnh giấc Quảng Ngãi xét xử 5 cán bộ huyện tội Cố ý khiến cho trái luật pháp Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nguy hiểm trong đền bù thủy điện Đăk Đrink, gây thất thoát 26 tỷ đồng.

Thạch Thảo

Xem tại: váy ngủ gợi cảm tphcm